Pikepamje rreth alfabetit te gjuhes Shqipe.

View previous topic View next topic Go down

Pikepamje rreth alfabetit te gjuhes Shqipe.

Post  orakulli on Tue May 19, 2009 10:57 am

Shqipja me ndertimin e saj tregon qe eshte shkruajt shume here me heret sesa mendohet.Mendoj se Fonetika eshte sekreti zberthyes.Italishtja ka humbur shume nga tingellimet ku po vecoj ate te “ë”.E vecova per arsyen e thjeshte qe ajo sherben ne gjuhe te vjetra si kjo e jona,e cila ka emrin ne shekujt moderne gjuha Shqipe,por edhe ne nji gjuhe interesante si Anglishtja,si vaj fonetik per levizjen e pjeseve te motorit fonetik qe quhet gjuhe.”ë” eshte nje prishje fonetike e “a”.Thjesht pozicioni i tyre qe shkaktohet nga pikat qe takohenn ne goje kur shqiptohen.Ndersa persa i perket leterzimit te tyre jo vetem neve por dhe gjuheve te tjera u eshte dashur nje rruge e gjate ndryshimore,ku disa zgjodhen eleminimin artificial te disa tingujve te folur,ndersa disa te tjere ruajtjen e qellimishme ose te natyrshme,te padashjezëme.Bile mendoj qe kjo e fundit,ne mase jo te vogel,solli ndryshimin e qellimshem te gjuheve.
Persa i perket artikullit te nje meri te njohur te gjuhes Shqiep,i cili flet per ndryshimet ne alfabet persa i perket "germave te bashkura" gj,nj,dh,.. te cilat sipas mendimit te tyre duhen te ndahen ne gjuhen e shkruar, eshte shume i ceket ne kenveshtrimin fonetik.Shqipja duhet te kete qene me 40 tingelluese.”gj”,”nj”,”zh”,”dh” jane tinguj unike.Nuk mund te ndahen ne “d” e “h”,sipas mendimit tim.Ato shprehin koncept iden tingellore dhe logogramative sipas kahut njejes dhe aspak shumes mbledhes.
Dihet qe ne greqishte tokes i thone “gji” dhe ne shqip i thone “gjoksit te gruas kur jep qumesht”.I njeti ndertim fonetik por i ideuar dhe leterzuar ne menyra te ndryshme.Ideja e tyre mund eshe te bashkohet per te dhene kuptimin e nje gjeje qe ushqen gjithcka,ndersa Leterzimi eshte nje metode subjektive e jona,me ane te ciles kodifikojme tingujt e folur dhe ketu ndoshta edhe mund te gabojme perkohesisht duke i ndare vec e vec.Do te ishte shume gabim ti ndanim sepsa ato kane veten nje pozicion te tyre te vetem ne goje, te ndryshme nga tingujt e tjera.Kur shqiptohen(tingellohen) ne aparatin bilogjike qe quhet goje,”gj” nuk rri ne vendin e “g” dhe as ne vendin e “j”,po keshtu dhe per “dh” ete jerat.Duhet te kodifikojme faktin tingull dhe jo tja fusim katundit kot me se koti.
Me shqipen lind ky problem per arsyen teper te thjeshte sepse ka maksimumin e mundshem,ka 100 % te tingujve te mudshme te folur.Dhe per kete arsye lind dhe kontradikta ne raport me gjuhet e njohura te vjetershkruajtura te kombeve te medhenj e me shume te civilizuar,te cilat fatkeqesisht ne kohet moderne nuk kane kaq shume(perjashto anglishten e pothuaj dhe gjermanishten).
Para 100,apo 200 vjetesh,e cila ska shume rendesi,tanet e atehershem,zgjodhen nje menyre te caktuar,ne te cilen nuk ka fare rendesi ne eshte e kopjuar apo e gabuar,por ka rendesi qe ata dhane nje zhvillim te caktuar.Ky zhvillim duhet avancuar por kjo nuk nenkupton qe duhet keqesuar duke kopjuar dhe u nguashtuar ne alfabete e tjera qe kane me pak germa.Ata kane me pak per arsyen e thjesht sepse kane me pak tinguj te folur.

orakulli
Senior Member
Senior Member

Male
Number of posts : 104
Registration date : 2009-02-09
Points : 46
Reputation : 26

Back to top Go down

View previous topic View next topic Back to top


 
Permissions in this forum:
You cannot reply to topics in this forum